Brütten nete maaş nasıl hesaplanır?
Net maaş, brütten dört kalem düşülerek bulunur. Sıra önemlidir — her kesinti bir öncekinin ardından kalan tutar üzerinden işler:
- SGK işçi payı (%14) — prime esas kazanç üzerinden, tavan sınırına kadar.
- İşsizlik sigortası işçi payı (%1) — aynı matrah, aynı tavan.
- Gelir vergisi — brütten SGK kesintileri düşüldükten sonra kalan tutar vergi matrahıdır; bu matrah yıl boyunca birikerek dilimlere uygulanır.
- Damga vergisi (binde 7,59) — doğrudan brüt üzerinden.
Son adımda asgari ücret istisnası düşülür: maaşın ne olursa olsun, asgari ücretli bir çalışanın o ay ödeyeceği gelir ve damga vergisi kadarlık kısım senden de alınmaz. Bu istisna 2022'de kaldırılan asgari geçim indiriminin (AGİ) yerine geldi ve asgari ücretlinin gelir + damga vergisini fiilen sıfırlar.
Maaşım sabit, peki neden nete geçen tutar yıl içinde azalıyor?
Çünkü gelir vergisi aylık değil kümülatif matrah üzerinden hesaplanır. Ocaktan itibaren biriken vergi matrahın bir üst dilime geçtiği ay, o aydan sonraki verginin oranı yükselir ve eline geçen para düşer. Yüksek maaşlarda bu düşüş yıl içinde birkaç kez yaşanır — hesaplayıcının ay ay bordro tablosu bu kırılmaları tek tek gösterir.
| Kümülatif Matrah (2025) | Gelir Vergisi Oranı |
|---|---|
| 158.000 ₺'ye kadar | %15 |
| 158.000 – 330.000 ₺ | %20 |
| 330.000 – 1.200.000 ₺ | %27 |
| 1.200.000 – 4.300.000 ₺ | %35 |
| 4.300.000 ₺ üzeri | %40 |
İş teklifi değerlendirirken nelere bakmalı?
Teklifler çoğu zaman net konuşulur, ama şirketin bütçesi brüt + işveren maliyeti üzerinden işler. İşveren, brütün üzerine ayrıca SGK işveren payı (%20,5) ve işsizlik işveren payını (%2) öder. Netten brüte moduyla teklifin şirkete gerçek maliyetini görebilir, pazarlıkta hangi rakamın konuşulduğunu netleştirebilirsin. Ayrıca ocak neti ile aralık netini karşılaştır — yıllık toplam net, aylık netin 12 katı değildir.